Doanh nghiệp có phải gắn nhãn nội dung AI?

Không phải lúc nào cũng vậy. Từ ngày 2/8/2026, theo Điều 50 Đạo luật AI, doanh nghiệp phải cho mọi người biết rõ họ đang giao tiếp với chatbot hoặc hệ thống AI khác, trừ khi điều đó đã rõ ràng. Doanh nghiệp cũng phải gắn nhãn deepfake, tức hình ảnh, video hoặc âm thanh AI chân thực có thể bị coi là bản ghi thật về người, địa điểm hoặc sự kiện có thật. Văn bản do AI tạo được đăng để thông tin cho công chúng về vấn đề lợi ích công cộng cũng phải gắn nhãn, nếu chưa qua kiểm duyệt biên tập của con người. Hình minh họa quảng cáo thông thường, không giả làm thật, thường không cần nhãn theo Đạo luật AI. Vi phạm có thể bị phạt đến 15 triệu euro hoặc 3% doanh thu.

Chatbot và trợ lý giọng nói: người dùng phải biết mình đang nói chuyện với AI

Điều 50(1) yêu cầu mọi người được thông báo khi họ tương tác với hệ thống AI, trừ khi điều đó đã rõ ràng từ hoàn cảnh. Về hình thức, nghĩa vụ thuộc về nhà cung cấp hệ thống. Tuy nhiên, doanh nghiệp đặt chatbot trên website hoặc tổng đài vẫn nên luôn hiển thị thông báo, ví dụ một câu ở đầu cuộc trò chuyện.

Thông tin phải rõ ràng và được cung cấp chậm nhất tại lần tương tác đầu tiên.

Deepfake và văn bản AI về vấn đề lợi ích công cộng

Ai đăng hình ảnh, video hoặc âm thanh AI giống người, đồ vật, địa điểm hoặc sự kiện có thật và có thể trông như thật phải công bố rằng nội dung được tạo hoặc chỉnh sửa nhân tạo (Điều 50(4)). Ví dụ điển hình là video chân thực về một người có thật, giọng nói bắt chước hoặc ảnh về sự kiện chưa từng xảy ra.

Với tác phẩm rõ ràng mang tính nghệ thuật, châm biếm hoặc hư cấu, chỉ cần một thông báo không làm ảnh hưởng đến tác phẩm.

Văn bản do AI tạo hoặc chỉnh sửa mà doanh nghiệp đăng để thông tin cho công chúng về vấn đề lợi ích công cộng phải được gắn nhãn. Ngoại lệ là văn bản đã được con người xem xét hoặc biên tập và có người chịu trách nhiệm biên tập.

Những gì không cần gắn nhãn và điều cần lưu ý

Hình minh họa, biểu tượng hoặc hình ảnh sản phẩm của doanh nghiệp không giả làm bản ghi thật thường không phải là deepfake. Văn bản được AI hỗ trợ viết, đã được con người kiểm tra và doanh nghiệp chịu trách nhiệm, không bắt buộc gắn nhãn.

Tuy nhiên, nghĩa vụ công bố có thể đến từ quy định khác: cấm quảng cáo gây hiểu lầm, quy định của mạng xã hội và bảo vệ nhân thân, hình ảnh của người thật. Sử dụng khuôn mặt hoặc giọng nói của một người cụ thể khi không có sự đồng ý có thể trái pháp luật ngay cả khi có nhãn.

Nghĩa vụ của nhà cung cấp, giám sát và mức phạt

Nhà cung cấp AI tạo sinh phải đánh dấu kết quả đầu ra ở dạng máy đọc được, ví dụ bằng thủy vân hoặc siêu dữ liệu (Điều 50(2)). Theo Quy định (EU) 2026/1744, hệ thống đưa ra thị trường trước ngày 2/8/2026 có thời hạn đến ngày 2/12/2026. Ủy ban châu Âu đã công bố bộ quy tắc thực hành về gắn nhãn nội dung do AI tạo.

Việc giám sát do từng quốc gia đảm nhận; tại Séc là Cục Viễn thông Séc (ČTÚ). Vi phạm nghĩa vụ minh bạch có thể bị phạt đến 15 triệu euro hoặc 3% doanh thu toàn cầu hằng năm.

Luật sư có thể giúp xác định doanh nghiệp bạn phải gắn nhãn gì và như thế nào, cũng như quy định việc dùng AI trong hợp đồng với đại lý và nhà cung cấp. Dịch vụ luật sư là có phí; chỉ việc gửi yêu cầu tiêu chuẩn qua LawBridge là miễn phí.

Câu hỏi thường gặp